Broek op Langedijk moet zo rond de jaren dertig van de vorige eeuw zo’n tachtig neringdoenden hebben gehad. Ik heb het in deze niet over winkeliers, want niet elke neringdoende had een winkel, maar handelde vanuit het huis waarin men woonde en waar vanuit ze hun spulletjes verkochten. Naast de bakkers, de kruideniers en slagers waren het veelal weduwen en/of invaliden die met hun handeltje het hoofd boven water probeerden te houden. Veelal ondersteunt door hun kerk en geloofsgenoten.
De kerk was wat dat betreft het enige sociale vangnet voor hen die buiten het arbeidsproces vielen en daardoor geen inkomsten hadden en aangewezen waren op de liefdadigheid en het armenbestuur van de gemeente.
Een groot deel van mijn eigen foto-archief dank ik aan de voormalig postbode en winkelier Piet Schoenmaker uit Zuid-Scharwoude die heel veel fotoboeken had met ansichtkaarten van Langedijk van Noord tot Zuid. Piet heeft me indertijd ook van veel informatie voorzien over de middenstand van Zuid-Scharwoude en ik mocht van hem veel van zijn ansichtkaarten inscannen. Veel van deze foto’s zijn ook terug te vinden in het beeldarchief van Stichting Langedijker Verleden en de foto’s die ik in deze serie gebruik uit 1967 komen bijna allemaal uit hun archief en zijn ooit in opdracht van de gemeente Langedijk gemaakt om het dorpsbeeld van voor de verkaveling te laten vastleggen.
Deze recente foto laat wel wat veranderingen zien. De haven is voor een groot deel gedempt, links op de foto zien we een snackbar met daarachter een gebouwtje voor de passanten jachthaven. Op de plek van de zuurkoolfabriek/koelhuis zijn pand vier en vijf gebouwd en ook het pand van Ten Bruggecate is niet meer. Wel is op het eind van de woningrij rechts een stukje dak te zien van de voormalige garage van Gebr. Beemsterboer, nu in gebruik door timmerbedrijf op gebied van jachtbetimmeringen.
De Broekersluis op de Spieringbuurt, tegenwoordig de Sluiskade. Op deze sluis breidde Albert ten Bruggencate zijn handel gestadig uit. Begonnen met smeerolie en touwwerken voor de scheepvaart en zoals het bord tussen de kakdozen aan het water laat zien ook met de verhuur van vletten.
Later uitgebreid met Van Vollenhove’s bier, zoals op de gevel vermeld.
Op deze foto het Havenplein vanuit een andere hoek. Het derde en vierde huis vanaf links op de foto zijn gebouwd op de plaats van de oude Broeker sluis.
In mijn archief ontbreekt één foto en dat was de supermarkt die Bram Hoogschagen, VéGé-kruidenier op de Dijk eind jaren zestig liet bouwen op het Havenplein. Voor zover ik het in mijn herinnering goed heb deed hij dit samen met de kruidenier Kees Kouwen om tegenwicht te kunnen bieden aan de supermarkt die in de neerzethallen van de veiling in Broek op Langedijk ontstond.
Op de plek van het trapveldje stond tot begin jaren zestig de brandweerkazerne en later de supermarkt van VéGé. Deze winkel heeft het niet lang kunnen bolwerken en het pand heeft nog jaren dienstgedaan als showroom van de garage Gebr. Beemsterboer.
Voordat de Polderweg/Prins Hendrikkade de verbinding vormden met Heerhugowaard en ook voordat de Klaas van der Molenbrug werd gebouwd, was de enigen manier om naar Heerhugowaard te gaan om via Spieringbuurt/Sluiskade over de dijk naar de Broekerhoek te gaan. In de bocht van het kanaal woonde een veerman, G. Paadjes, die zorgde ook voor het bezorgen van pakketten naar het station van Heerhugowaard. De verbinding met Heerhugowaard werd verbeterd toen Gerrit Wit het huis als hieronder op de foto bouwde en een pontje liet varen.
Er konden daardoor meer mensen tegelijk worden overgezet. Een gedeelte van de woning richtte hij voor wachtenden als café in. In 1877 werd deze zaak overgenomen door Jan Blom en later door G. Krap.
Met de overname van de Klaas van der Molenbrug door de gemeente Broek op Langedijk en Heerhugowaard vervielen de tolgelden op die brug en kwam een einde aan het pontje. Door de kanalisatie is ook het woonhuis aan de Broekerhoek verdwenen.
Op grond van reacties die ik ontvang, weet ik dat er tot ver buiten Langedijk naar deze serie wordt gekeken. Mocht u op- of aanmerkingen of aanvullingen hebben dan hoor ik dat graag van u. Kwestie van ‘post comment’ aanklikken en uw opmerkingen plaatsen met uw emailadres. U kunt ook aangeven of uw opmerking geplaatst mag worden of dat het een bericht dat uitsluitend voor mij bestemd is. Bij voorbaat mijn hartelijke dank.
Wordt om de twee weken vervolgd.