In deze serie van zes delen over het Zuiderdel, waarvan iedere maand een aflevering werd geplaatst, stond ik stil bij de ontwikkelingen in en rond het Zuiderdel, want zonder Zuiderdel had Broek op Langedijk nooit de ruimte gehad voor een spooremplacement en een station, zou de N.V. Zuiderdel nooit op het Zuiderdel gevestigd zijn en ook de Smith’s Potato Crisps, Koelhuis Gebr. Kloosterboer, Scheepswerf Bak en Van den Heerik transport de ruimte hebben gehad om te ondernemen.
Raad van State
De klachten over stank waren rondom de Chips nog steeds aan de orde van de dag en de lankmoedige houding van het college van B. en W. ten opzichte van de Chips was ook niet veranderd. In 1992 trokken negen inwoners van Broek op Langedijk aan de bel en gingen tot aan de Raad van State. Deze stelde de inwoners in het gelijk en het college van Langedijk werd hierbij op de vingers getikt.
Smiths Food Group wordt overgenomen door PepsiCo groep.
In 1992 wordt Smiths Food Group B.V. onderdeel van de PepsiCo BeLux.
Smith’s introduceert Flippo’s
Op 8 april 1995 introduceerde de Smith’s chips de Flippo’s in hun zakken chips. Met deze actie behaalde de Smith Food Group de grootst denkbare spaaractie ooit. Twee jaar lang was het een enorme rage en stopten kinderen hun verzamelboeken vol met de ronde schijfjes.
De voorloper van de Flippo kwam uit Japan waar het Menko werd genoemd. Sinds de Edoperiode (1603-1867) spelen Japanse kinderen met ronde of vierkante kaarten met afbeeldingen van onder meer Japanse krijgers. Via Japan belandde het spel in Hawaii, daar werd een rond kartonnen plaatje door een vruchtendrankfabrikant in de dop van zijn flessen verwerkt en kinderen speelden hiermee net zoals ze het Menko-spel speelden. De doppen werden naar de ingrediënten Passion fruit, Orange en Guave, POG’s genoemd.
Slotakkoord
In januari 2001 wijzigde de Smiths Food Group, onderdeel van PepsiCo, de merknaam Smiths voor chips in Nederland en België in Lay’s, omdat deze naam in de rest van continentaal Europa al gebruikt werd. De naam Smiths bleef echter gebruikt worden voor zoutjes zoals Hamka’s, Wokkels en Nibb-it.
De oorsprong van Lays
In Nashville, Amerika begon Herman Lay zijn eigen bedrijf dat chips distribueerde in de regio en vijf jaar later heeft hij al 25 medewerkers in dienst. Niet lang daarna besluit hij zelf chips te gaan produceren en daarmee ontstaat H.W. Lay & Company, nu beter bekend als LAY’s.
Met de nieuwe merknaam sluit Smiths Food Group in Maarsen aan bij de internationale strategie van Frito-Lay, de chips- en zoutjesdivisie van PepsiCo.
Smiths Food Group behoudt wel haar eigen naam en blijft ook voor de merken Bugles, Wokkels en Nibb-it zorgen.
Met het opgaan van de Smiths Food Group in PepsiCo veranderde de band tussen de fabriek in Broek op Langedijk met de bevolking van die gemeente en ook de regio. Eigenlijk is de band gewoon verdwenen en staat de fabriek op afstand. De enige communicatie naar buiten is zo af en toe te zien op gemeentelijke publicaties als er weer een vergunning wordt aangevraagd of moet worden verlengd. Je spreekt ook eigenlijk nooit meer een Langedijker die vertelt dat hij daar werkt, terwijl dat in de begin jaren aan de orde van de dag was. Omdat men trots was op het bedrijf en op het werk dat ze er hadden. Recent hoorde ik van een huidig medewerker van de technische dienst die zich over de medewerkers van het eerste uur tegen een kennis uitliet als waren dat BOEREN. Het deed mij herinneren aan een leraar Latijn die zich opwond over het feit dat ik in de klas Westfries sprak en mij ook een boer noemde. Ik heb geen les Latijn meer mogen volgen op die school, nadat ik hem zei; “Als u maar weet dat U het eten op uw bord vanavond te danken heeft aan die boeren!” Dat besef ontbeert bij het huidige Pepsico en Lay’s volledig. Ik ben ook prompt op een boerenmerk chips overgestapt.
Lay’s/Pepsico zo transparant als de huidige politiek
Zo transparant als de Smiths Food Group altijd was in de lokale en regionale pers die komt vandaag de dag niet veel verder dan een website van Pepsico en Lay’s waarop evenals productinformatie de werving van personeel is te vinden. Hoeveel personeel er precies werkt is niet terug te halen. Wel staat er te lezen hoeveel kilo’s chips er per uur worden gebakken en waar die allemaal naar worden verscheept, maar hoe het bedrijf zich verhoudt tot de gemeente waarin het is gevestigd is niet duidelijk. Sponsoring en bezoek aan de fabriek zijn in ieder geval uitgesloten.
Om personeel te werven organiseren ze BOLbanendagen, waarmee ze in de naamgeving nog iets van binding met de vestigingsplaats laten doorschemeren.
Ze vinden zich in ieder geval tot de best betalende werkgever in de regio te rekenen;
- Werken bij PepsiCo is werken bij de best betalende werkgever in de regio. Geniet van een uitgebreid totaalpakket waaronder 25 vakantiedagen en een vaste eindejaarsuitkering. Bovendien kan je iedere dag smullen van onze chips!
- Ga de uitdaging aan en groei zowel professioneel als persoonlijk in je baan. We investeren in elkaar want jouw groei is onze winst.
- Bij PepsiCo krijg je enorm veel verantwoordelijkheden. Maak gebruik van de kansen, neem persoonlijk initiatief en scoor met je ideeën.
- Werk in een ploeg waar de teamleden altijd voor elkaar klaar staan. Dankzij het teamwork waar openheid, plezier en respect centraal staan, zetten we dagelijks topprestaties neer. Wist je trouwens dat onze Chipskampioenen voor 35% uit vrouwen bestaan?
- De teamleiders en het management geven de aftrap om jouw unieke talenten naar een hoger niveau te tillen. Hier bij PepsiCo krijg je ontwikkelingsmogelijkheden en loopbaankansen op maat.
Communicatie Pepsico/Lays uitsluitend via hun internetsites.
Afsluitend heb ik nog een poging ondernomen om in contact te komen met het bedrijf in Broek op Langedijk. Dat kan echter alleen via hun internetsites en dan kom je niet verder van mevrouw M. ter Haar van de consumentenservice en die laat als antwoord het volgende weten: ”In reactie op uw vraag, kunnen wij u als volgt informeren.
Wij zien het als een compliment dat u geïnteresseerd bent in onze merken en producten. Uiteraard willen wij u graag van dienst zijn. Maar aangezien wij veel vergelijkbare verzoeken binnen krijgen is het helaas niet mogelijk om iedereen te helpen bij een artikel. We willen u dan ook graag doorverwijzen naar onze verschillende merken sites op internet zoals Lays.nl. Maar ook op PepsiCo.nl is veel informatie te vinden.
Wij hopen u hiermee toch zo goed mogelijk van dienst te zijn geweest en wensen u veel succes.”
Het bedrijf heeft geen enkele binding meer met de eerste vestigingsplaats Broek op Langedijk, want de zoutjes worden toch wel gegeten. Groot geworden door de inzet van heel veel Langedijkers en mensen uit de regio, maar niet meer van belang voor de aandeelhouders.